Waar lekt een pannendak meestal?

Het grootste misverstand over een pannendak is dat de pannen het water tegenhouden. Dat doen ze maar half.

Lekkage bij een pannendak: waar zit het meestal?

Lekkage bij een pannendak zit meestal bij de nok, in de kilgoot, rond de schoorsteen of het dakraam, of in het folie onder de pannen, en veel minder vaak bij één losse pan. Water komt binnen waar het dak een aansluiting heeft, of waar de laag onder de pannen het opgeeft. In deze tabel ziet u per plek hoe u het herkent en wat er in grote lijnen aan gebeurt.

Een kapotte pan is het eenvoudigste geval; hoe dat gaat en waarom u daarvoor beter niet zelf het dak op gaat, staat bij een losse dakpan vervangen. Moet het folie worden vernieuwd, dan liggen de panlatten toch al bloot en is het moment om die te beoordelen. Wanneer dat nodig is, leest u bij panlatten vervangen. Zijn de pannen zelf poreus en verweerd, kijk dan bij hoe lang dakpannen meegaan of het dak in de buurt van het einde zit.

Let op: de natte plek binnen zit zelden recht onder het lek. Water loopt over het folie of langs een panlat eerst een eind naar beneden voordat het druppelt. Waarom dat zo is en hoeveel hoger u moet zoeken, staat bij een natte plek die niet onder het gat zit.

Waterkerend, niet waterdicht

Dakpannen liggen los over elkaar heen. Bij normale regen loopt het water netjes van pan naar pan naar de goot. Bij slagregen, en zeker bij wind onder een schuine hoek, komt er altijd wat water onder de pannen. Dat is geen fout, dat is hoe het systeem is bedoeld. Onder de pannen hoort daarom een tweede laag te liggen: dakbeschot met dakleer, of tegenwoordig een dampopen folie. Die laag vangt het doorgewaaide water op en voert het af naar de goot.

Dat betekent twee dingen. Ten eerste: een enkele gebroken pan geeft bij een gezond dak zelden meteen lekkage. Dat geldt ook voor een pan die door de wind is verschoven. Of een dakpan die scheef ligt toch gaat lekken, hangt af van wat er onder de pannen ligt. Ten tweede: als het wel meteen lekt, is de laag eronder het probleem, en dat is een veel groter verhaal dan een pan terugleggen.

De vijf plekken nader bekeken

1. Nok en vorsten

De nokvorsten liggen bovenop en werden vroeger in specie gelegd. Die specie scheurt na dertig jaar. Tegenwoordig wordt er droog gemonteerd met een nokvorstbeugel en een ventilerende nokrol, wat aanzienlijk langer meegaat. Losse of scheve vorsten zijn bovendien het eerste wat bij storm wegwaait.

2. De kilgoot

De binnenhoek waar twee dakvlakken samenkomen. Alle water van beide vlakken loopt hier langs. Blad en mos hopen zich op, de goot corrodeert of de aansluiting van de pannen op de goot is te krap. Dit is de duurste van de vijf om te herstellen. Waarom juist hier het water zijwaarts onder de pannen loopt, staat bij lekkage in de kilgoot.

3. De schoorsteen

Zelfde verhaal als bij een plat dak: het loodwerk laat los of kruipt naar beneden. Meer hierover in lekkage bij de schoorsteen.

4. Het dakraam

Vooral bij de bovenaansluiting, waar het water er omheen geleid moet worden. Zie lekkage bij een dakraam.

5. Het folie of dakleer eronder

De sluipmoordenaar. Oud dakleer op dakbeschot wordt bros en verkruimelt, bij oudere kunststoffolies gebeurt hetzelfde. U ziet er van buiten niets van, want de pannen liggen er nog keurig bij. Van binnen ziet u zwarte snippers op de zolderbalken. Dat is het folie dat uit elkaar valt. Welke drie generaties er onder Nederlandse pannendaken liggen en hoe u ziet wat er bij u zit, staat bij onderdakfolie kiezen.

Wat is het en wat kost het

De vraag die u stelt bij een offerte

Als een dakdekker voorstelt om pannen terug te leggen, vraag dan wat hij onder de pannen heeft gezien. Een goede dakdekker heeft daar gekeken en kan u vertellen of het folie nog heel is. Kan hij daar niets over zeggen, dan weet u dat er alleen naar de bovenkant is gekeken, en dat is precies de reden waarom lekkages terugkomen.