Waarom ligt er grind op een plat dak?
Gepubliceerd Laatst gecontroleerd Door Ivo Welgraven
Het korte antwoord
Grind op een plat dak dient als ballast tegen windzuiging en als bescherming van de dakbedekking tegen UV-straling en temperatuurwisselingen. Een grindlaag van vijf centimeter weegt ongeveer 80 tot 100 kilo per vierkante meter, wat betekent dat de constructie erop berekend moet zijn. Het nadeel is dat u er niet doorheen kunt kijken: een lek onder grind is aanzienlijk lastiger op te sporen.
- Gewicht grindlaag
- 80 tot 100 kg per m²
- Grind opnieuw
- € 15 tot € 30 per m²
- Tegels op dragers
- € 55 tot € 110 per m²
Veel mensen denken dat het grind op hun platte dak er ooit voor de sier is opgegooid. Het heeft drie functies, en de derde is de reden dat dakdekkers er gemengde gevoelens bij hebben.
Wat grind doet
Ballast. Een dakbedekking die niet is verlijmd of mechanisch bevestigd, ligt los op de isolatie. Bij storm ontstaat er aan de bovenkant van een plat dak onderdruk, en die zuigt aan de dakbedekking. Grind houdt het pakket op zijn plaats. Vooral bij de dakranden en de hoeken, waar de zuiging het grootst is, hoort de laag daarom dikker te zijn dan in het midden.
Bescherming tegen de zon. Onbeschermde bitumen die dagelijks tot zestig graden opwarmt en ‘s nachts weer afkoelt, veroudert snel. Grind houdt de UV-straling tegen en dempt de temperatuurschommeling. Een dak onder grind wordt op een zomerdag tientallen graden minder warm dan een zwart dak in de volle zon.
Brandwerendheid. Een grindlaag beperkt de kans dat vliegvuur de dakbedekking aansteekt. Bij daken dicht op de erfgrens of bij bepaalde gebruiksfuncties speelt dit mee in de eisen.
Het nadeel: u kunt er niet doorheen kijken
Hier zit het probleem dat elke dakdekker kent. Bij een lekkage op een grinddak weet u dat het ergens lekt, maar het opsporen betekent grind wegscheppen, kijken, terugleggen, en dat op meerdere plekken. Dat maakt het opsporen twee tot drie keer zo duur als op een schoon dak.
Bovendien laat grind zich moeilijk inspecteren op de gebruikelijke ouderdomskenmerken. Craquelé, loslatende leislag en beginnende blazen ziet u eenvoudigweg niet. Een grinddak wordt daarom vaak pas beoordeeld als er al iets mis is.
Wanneer het grind eraf gaat
Bij vervanging van de dakbedekking gaat het grind er altijd af. De vraag is dan of het terugkomt. Drie overwegingen:
| Optie | Gewicht per m² | Richtprijs per m² |
|---|---|---|
| Grind opnieuw aanbrengen, 5 cm | 80 tot 100 kg | € 15 tot € 30 |
| Bestaand grind afvoeren | — | € 12 tot € 25 |
| Tegels op tegeldragers | 90 tot 130 kg | € 55 tot € 110 |
| Mechanisch bevestigd, geen ballast | vrijwel niets | inbegrepen in dakprijs |
| Sedumdak, licht systeem | 60 tot 120 kg verzadigd | € 55 tot € 100 |
Richtbedragen voor de Nederlandse markt. Het gewicht van een sedumdak geldt in verzadigde toestand, dus na regen, en dat is de waarde waarop de constructie beoordeeld moet worden. Laat bij elke wijziging in ballast de draagkracht van de constructie beoordelen door een constructeur of een ervaren dakdekker.
De praktische afweging
Ligt er nu grind en heeft u geen plannen met het dak, dan is grind terugleggen bij vervanging de goedkoopste route en beschermt het de nieuwe laag. Wilt u het dak begaanbaar maken, dan zijn tegels op dragers logischer: ze zijn oplichtbaar, wat inspectie en reparatie vele malen eenvoudiger maakt.
Overweegt u mechanische bevestiging zonder ballast, dan valt het gewicht helemaal weg, wat prettig kan zijn bij een oudere constructie. Nadeel is dat de dakbedekking dan wel onbeschermd in de zon ligt en dus meer van de toplaag vraagt.
En als u erover denkt om er zonnepanelen op te zetten: dat is het moment om deze keuze in samenhang te maken. Panelen met ballast plus grind kan te zwaar worden, terwijl doorboorde bevestiging weer extra doorvoeren betekent. Wat doorvoeren met een dak doen, staat bij waar een plat dak lekt.
Veelgestelde vragen
Mag ik het grind van mijn dak halen?
Alleen als de dakbedekking eronder geschikt is om onbedekt te liggen en als het dak niet mechanisch bevestigd hoeft te worden. Bij een losliggend dak houdt het grind de bedekking op zijn plaats bij storm. Haalt u dat weg zonder alternatief, dan kan de bedekking bij zware wind opwaaien. Laat dit beoordelen voordat u iets weghaalt.
Kan ik tegels leggen in plaats van grind?
Ja, tegels op tegeldragers zijn een gangbaar alternatief en maken het dak begaanbaar. Let op het gewicht: tegels op dragers wegen vaak meer dan een grindlaag, dus laat de constructie beoordelen. Het voordeel is dat u tegels kunt oplichten om bij de dakbedekking te komen.
Waarom groeit er onkruid in het grind op mijn dak?
Doordat er in de loop van de jaren stof en organisch materiaal tussen het grind komt, ontstaat er een dun laagje waarin zaad kan kiemen. Op zich is dat geen ramp, maar wortels kunnen op termijn de dakbedekking beschadigen en de begroeiing houdt vocht vast. Een keer per jaar verwijderen hoort bij het onderhoud.
Bronnen en verder lezen
- VEBIDAK, branchevereniging voor de platte daken · Richtlijnen voor ballastdaken en windbelasting
Verder in deze gids
Levensduur van een plat dak
Per materiaal de verwachte levensduur, en de vier signalen waaraan u ziet dat het einde in zicht komt voordat er iets lekt.
OorzakenWaar een plat dak lekt
Lekkages op een plat dak beginnen bijna altijd waar de dakbedekking iets moet: een hoek maken, ergens omheen of op aansluiten. Dit zijn de zes plekken.
OnderhoudDakinspectie
De vaste punten die een inspecteur nakijkt, wat het kost, en waarom het rapport belangrijker is dan het bezoek.